spacer
Onze reisgids beoogt een antwoord op allerlei frequent gestelde vragen. Wij probeerden ons hier zoveel mogelijk in te leven in de verschillende vraagstellingen over Argentinië. Heel wat onderwerpen worden in deze 'reisgids' behandeld en via een tip aan onze redaktie willen wij die nog zeker uitbreiden om dichter te komen bij de doelstellingen van een handige gids voor een reuze-vakantie in Argentinië.
Gerelateerde onderwerpen:
Economie
Politiek
President
Zakelijk (business)
spacer

Geschiedenis in een notendop

Duizenden jaren geleden kwamen de eerste jagers afgezakt uit Siberië naar Panamá. Daar verbleven ze enkele jaren alvorens zich verder te verspreiden over Zuid-Amerka (16.000 jaar voor Christus). Zij vormden de basis voor de eerste nederzettingen rond 5000 jaar voor Chistus.... een gedeelte bleef rondzwerven over het continent en vormden indianenstammen. Veel uit die periode is er niet meer terug te vinden in Argentinië. Enige resten in Quilmes (Tucumán) en Salta samen met enkele rotsschilderingen in het Zuidelijke Patagonia..

• Conquista en verzet : De eerste Europeanen kwamen eerst terecht in het land van de Azteken en Inca's (Mexico en het Noordelijk Andesgebergte). Hierna gingen ze verder op exploratie-tocht naar het zuiden. De eerste Europeaan die voet aan wal zette in de regio van Argentinië was Juan Díaz de Solís. Hij eigende het zich toe in naam van de Spaanse koning en doopte dit land om in "Mar Dulce" in februari 1516. Solís werd later in een strooptocht vermoord door enkele Uruguyaanse Indianen. Zijn bemanning keerde terug naar Spanje en brachten het goede nieuws uit van de grote verovering. Hierop vertrok Don Pedro de Mendoza (1536) met een troepenmacht naar deze Nieuwe Wereld, richtte daar een fort op en doopte deze plek om naar Nuestra Señora Santa María del Buen Aire aan de monding van de Río de la Plata (heilige van scheepslui). Pedro de Mendoza dacht een kortere weg te kunnen vinden naar de zilvermijnen van het hoger gelegen Andes-gebergte, doch honger en aanvallen van Guaraní-indianen dwongen hem halt te houden en na enkele jaren terug te keren. Pedro de Mendoza stierf aan boord van zijn schip op weg naar Spanje.

• De initiatieven van de Jesuïeten hadden meer succes. Zij drongen binnen via het hoger gelegen Koninkrijk Perú. Zo zakten zij af naar Bolivia, Paraguay en ontdekten er vruchtbare valleien gevoed door het overvloedige gletsjerwater. Santiago del Estero (in het latere Argentinië) was de eerste nederzetting in het Noorden omstreeks 1553, daarna volgde Mendoza in 1561 als versterkte burcht nabij het Andes gebergte. Hierop volgde Tucumán in 1565, Córdoba 1573 en Salta in 1582. Deze steden werden snel hoofdplaatsen met paardenfokkerijen, veehandelaars, en akkerbouw zoals suiker, tabak en groenten.

• Don Pedro de Mendoza werd opgevolgd door Domingo Martinez de Irala in 1557 die de eerste nederzetting bouwde in de delta-monding. Irala kreeg het ook hard te verduren, ondanks zijn vermoede pogingen soldaten te laten huwen met mooie indiaanse vrouwen (deels omwille van het gebrek aan vrouwen, ook omwille van de schoonheid van die vrouwen). Irala werd later in een gevecht met Indianen gedood samen met een deel van zijn manschappen, uiteindelijk moest Buenos Aires in 1541 opgegeven worden.

• Rond 1580 werd Buenos Aires opnieuw gesticht onder leiding van Juan de Garay. Deze stichting was mogelijk doordat de nieuwe vestiging sinds enkele jaren de volledige toegang tot de Río de la Plata kon controleren. Vanaf dit moment begonnen ook de grote slachterijen...elke indiaan die niet van dienst was, werd gewoonweg afgeslacht. De lokale boeren deden dit werk niet echt zelf, ze stuurden hun zwarte arbeiders achter de Indianen aan, die vaak omkwamen in het gevecht, maar door de verzwakking van de Indianen was het voor de boeren daarna maar een koud kunstje die Indianen om te brengen.

• Spanje beschouwde deze kolonies als persoonlijk grondgebied van de Koning, zodoende moesten alle inkomsten ten voordele komen van de Spaanse koning. Om controle te houden op deze transporten vanuit de haven van Buenos Aires werd elke import en export verboden. Alle transporten moesten over het land gebeuren via Panamá, een helse tocht van vele duizenden kilometers. Deze wijze van handelen moest wel leiden tot grote illegale handel...want wie zou dit lang kunnen aanvaarden ? Uiteindelijk verdienden de Engelsen en de Hollanders hier grote fortuinen, oogluikend toegestaan door de koninklijke gouverneurs die alhier hun extra graantje meepikten.

• De grote doorbraak, het uitroepen van het nieuwe vice-koninkrijk Río de la Plata in 1776 door Carlos III. Dit gebied rijkte enorm ver; Argentinië, Paraguay, Uruguay en groot deel van Bolivia behoorden tot dit koninkrijk. De Portugezen werden verdreven uit Colonia en Buenos Aires kreeg de vrij-handel naar Spanje toe....door dit verdrag kwamen de Argentijnen in een interessante sterke positie en tegen het eind van de 18de eeuw verdubbelde de hoofdstad van inwoners. (20.000 naar 40.000 inwoners). Vanaf dit moment (vrije handel) wordt Buenos Aires enorm welvarend en worden zelfs de nieuwe kolonisten uitgestuurd naar Europa om hun studies aldaar af te ronden. Ondertussen leerden ze de Franse Revolutie kennen, de opstanden van de Engelse Koloniën in Noord-Amerika.... Steeds meer en meer groeide er verzet tegen de Europese overheersing. In 1806 vielen de Engelsen met hun leger (1600 man) binnen in Buenos Aires, de spaanse onderkoning vluchtte met zijn ganse hofhouding (en het geld uit de schatkist) naar Córdoba. De Engelsen kregen weinig tegenstand, pas later werd er onder leiding van de franse soldaat Liniers verzet georganiseerd, dit met de financiële steun van een Spaanse zakenman Alzaga en de Argentijn Rivadavia, die uiteindelijk president zal worden. Op 12 augustus van hetzelfde jaar verjagen de Porteños de Engelsen uit hun geliefde Buenos Aires. De onderkoning kwam terug naar Buenos Aires, maar werd gedwongen af te treden en dit onder de beïnvloeding van de Franse Revolutie... In Spanje stapelden de problemen zich ook op. Napoleon eiste Spanje op voor zijn broer Joseph, de Spaanse koning Ferdinand VII werd tot troonsafstand gedwongen. Onder deze tekenen namen een aantal gewapende mannen in Buenos Aires de macht in handen... stuurden de onderkoning wandelen en de Cabildo Abierto werd uitgeroepen (18 mei 1810). Hierdoor zou de kolonie tijdelijk zelf haar wetten maken en bepalen wat er op het programma zou staan zonder inmenging van Spanje. Eén week later wordt er een voorlopige junta opgericht van 9 Creolen en dit op 25 mei 1810 (día de Revolución). Pas op 9 juli 1816 roepen alle afgevaardigden van het vice-konninkrijk de onafhankelijkheid uit. De bevrijders van Buenos Aires – de fransman Liniers en de zakenman Alzaga – werden gefusilleerd in de zware onlusten tussen de Creolen en Spanjaarden. Uiteindelijk verdreef Generaal José San Martín als vurig Creool, alle Spaanse machthebbers van het Zuid-Amerikaanse kontinent.

• De onbetwiste leider in de onafhankelijkheidsstrijd : José de San Martín. In 1814 was hij gouverneur van Mendoza. Daar bouwde hij een enorm verzetsleger op, iedereen werd ingeschakeld, bakkers waren verplicht brood te bakken, kleermakers kostuums te maken, geestelijken moesten hun klokken inleveren voor het koper om wapens te smeden. Met dit leger trok hij over de Andes in 3 weken en bevrijdde hij Chili, bevrijdde Peru (Lima) van het spaanse juk...leverde een veldslag in Chacabuco in 1817, en 1 jaar later een tweede veldslag in Maipú.
Detail voor de Belgen : San Martín verbleef verschillende malen in België en Engeland. Zes jaar verbleef hij in Brussel, waar hij in een job aangeboden kreeg om de revolutie de kop in te drukken, maar hij weigerde de job en verhuisde naar Frankrijk. Eerst woonde hij in het centrum van Parijs, daarna op een kasteel in Grand Bourg nabij Parijs, bij het uitbreken van de revolutie aldaar verhuisde hij naar Boulogne sur Mer, waar hij stierf in alle éénzaamheid ! Daar kreeg hij in 1909 een monument op de zeedijk (San Martín op zijn paard), wonderwel overleefde hij daar alle aanvallen tijdens de 2de wereldoorlog, alhoewel alles daar sneuvelde!
Over het leven van deze grote Argentijnse Generaal werd er recentelijk een film gemaakt, hieronder een beknopte beschrijving: (link film + uitleg !!)

• Uiteindelijk bij zijn terugkomst in Buenos Aires werd de Libertador San Martín geconfronteerd met twee ideologische kampen in de hoofdstad. Enerzijds de liberale middenklasse, de handelaren, die vrij wilden handelen op de wereldhandelsmarkt en anderzijds de traditionele veebaronnen samenheulend met de conservatieve katholieke kerk. Deze strijd is vandaag nog altijd niet gestreden, de Peronisten,die het land leegplunderden met als kopman, "Juan Perón" en zijn echtgenote Evita Duarte (Eva Perón) en daar tegenover de liberalen. Uiteindelijk moegestreden, trok General San Martín zich terug uit de politiek en ging op ballingschap naar Frankrijk, eerst in Parijs en region, daarna in Boulogne-sur-Mer waar hij uiteindelijk ook stierf. (Museum General José San Martín in Boulogne-sur-Mer, eveneens replica van zijn huis in het "Museo Histórico Nacional" alhier in Buenos Aires (Defensa 1600, meer onder punt San Telmo). Zijn graftombe bevindt zich in de Kathedraal, vooraan naast het altaar. In werkelijkheid was General José San Martín vrij-metselaar, volgens bepaalde geschriften zou zijn lijk begraven zijn buiten de kathedraal.

• Juan Manuel de Rosas werd de eerste dictator (1829–1852), totaal anders dan zijn voorganger, die intellectueel en liberaal was. Rosas liet meer dan 15.000 mensen executeren door zijn geheime politie. Uiteindelijk moest hij zelf afrekenen met zijn rechterhand Luitenant Justo José de Urquiza, die met toestemming van Engeland een staatsgreep organiseerde. Rosas werd verdreven door zijn vroegere medestander in samenwerking met een vrijwilligersleger uit Santa Fe, Entre Ríos, met Brazilianen en Uruguayanen. Rosas kreeg vreemdgenoeg een vrijgeleide om het land te verlaten met een Engels schip.

• Justo José de Urquiza , de redder van Argentinië ? zowieso loodste hij Argentinië binnen in een periode van veel voorspoed. Hij slaagde erin een Nationale grondwet samen te stellen, waarin alle partijen zich thuis vonden. De federale structuur van de Verenigde Staten stond model met een Senaat en Huis van Afgevaardigden. De uitvoerende macht in handen van de president, die verkozen werd door een kiescollege, bovendien met een totaal onafhankelijke rechtspraak. Op 1 mei 1853 aanvaarden alle provincies de grondwet en wordt J.J.Urquiza eerste president van de nieuwe republiek. Toch liep niet alles van een leien dakje; tegenstellingen tussen het Buenos Aires en de provincies, tussen conservatieven en modernisten belemmerden vaak elke werking.

• In 1862 : onder leiding van President Bartolomé Mitre treedt er een periode op van relatieve stabiliteit. Mitre stichtte de krant "la Nación" en linkte de geschiedenis van San Martín aan deze van Belgrano.

• Onder President Sarmiento werd het onderwijs,infrastructuur en overheidsinstellingen sterk verbeterd. Hij probeerde zijn volk te laten lezen en schrijven. • President Avellaneda benoemde La Roca als minister van Oorlog. Deze functie gaf hem de mogelijkheid vele indianen af te slachten, dit zou nu omschreven worden als "gruweldaden, daden tegen de mensheid". Deze bloederige triomftocht leverde hem de presidentszetel op.

• De uitroeiingen tijdens het bewind van La Roca maakten van Argentinië een rijkelijk land met grote landerijen, de Estancias. De eigenaars van deze estancias werden immens rijk, maar het volk bleef arm. Ze mochten voor hem werken tegen een hongerloon, dit verklaart nog altijd de grote verschillen in rijkdom, de macht aan enkele honderden bemiddelde families die met hun centen iedereen naar hun pijpen doen/deed dansen en dit al meer dan 150 jaar lang! Een andere rijkdom voor Argentinië is de uitvinding van de koelkast. Deze koelkasten gaven de mogelijkheid de overvloedige produktie te exporteren naar andere gebieden.

• Het tekort van personeel voor de grote landerijen werd opgelost door immigratie van buitenlanders, vooral Europeanen (Hollanders, Duitsers, Zwitsers,Vlamingen) op zoek naar een beter leven, ontsnappen aan de Europese hongersnood van eind 19de-als begin 20ste eeuw.

• De eerste democratisch verkozen president : Hipólito Yrigoyen (1925), zijn ambtstermijn werd na 5 jaar onderbroken door de gevolgen van de grote crisis in Europa en Noord-Amerika. Hierna moest hij de macht overdragen aan Generaal Uriburu.

• 1942 :verdrijving van Generaal Uriburu, door de militairen onder wie Juan Perón. In 1944 boekte Juan Perón grote populariteit door zijn stevige economische aanpak na de grote aanbeving in het westen van het land. Dankzij zijn grote steun in 1944 aan de provincie San Juan (10.000 doden), San Luis, La Rioja en Mendoza na de grote aardbeving, werd hij zowat op de schouders gedragen door deze mensen. De hoogste zetel van het staatsapparaat lag niet zo ver meer in zicht !

• 1946 : Perón aan de macht, hij financierde zijn presidentschap met de gelden die oorlogsmisdadigers uit Europa meebrachten, hij financierde eveneens zijn verkiezingscampagne door tal van ondernemingen van buitenlandse geldschieters te nationaliseren. Perón richtte scholen op, bouwde goedkope huurwoningen en ziekenhuizen en steunde straatarmen. Hij muilkorfde media en verborg nooit zijn nazi-sympathieën. Argentinië verklaarde pas oorlog tegen Duitsland op 6 mei 1945 en Perón verdeelde zomaar eventjes 10.000 blanco identiteitskaarten onder de Duitsers die zich in Argentinië wilden vestigen. Uiteindelijk vonden er 60.000 Nazi's een onderkomen in Argentinië, onder het oogluikend oog van het Vatikaan en het Rode Kruis.

• 1955 : Perón verbannen naar Spanje (opgevangen door Franco). Perón liet een land achter in grote puinhoop. Gedurende bijna 20 jaar werden de regeringen afgewisseld door militaire regeringen en burgerlijke regeringen. Uiteindelijk werd in maart 1973 de militaire dictatuur ten val gebracht onder druk van het volk en werd Perón terug aangesteld als hoofd van de regering. Eén jaar later overleed Perón en dit in 1974. Het land herviel terug in de grootste wanorde. De macht werd eerst overgedragen aan zijn echtgenote, daarna aan een fascistoïde groep, onder leiding van een bekeerde ex-haarkapper.

• 1975-76 : Militairen grijpen de macht onder leiding van Videla. Hierna volgden de zwarte pagina's uit de Argentijnse geschiedenis. (Guerra Sucia) Veel burgers met andere ideeën werden brutaal vermoord, al waren de feiten van tegenstand niet bewezen. Tijdens deze periode verdwenen er vele duizenden mensen op mysterieuze wijze (desaparecidos). De Technische School van de Zeemacht was één van de grootste martelkampen en de grootste gevangenis in het centrum van Buenos Aires. Het trieste voertuig waarmee de opposanten doorgans werden weggevoerd was een Ford Falcón zonder nummerplaat. (waarvan er nu nog veel rondtoeren, misschien één van de reden waarom deze wagens nog steeds rondrijden, "als relikwie". Hierna volgende Massera als leider van de militaire junta.

• De Falklandoorlog 1982, het einde van de militaire junta (zie punt Falklandoorlog).

• 1983 : benoeming van Raúl Alfonsin als president, tijdens zijn bewind moeten Videla en Massera voor de rechtbank verschijnen en worden zij veroordeeld voor hun daden (martelingen, moorden en verdwijningen).

• 1989 : 10 jaar Menemisme. Terugkeer van het Peronisme in de politiek. President Raúl Alfonsin droeg de macht over aan President Menem tijdens een periode van economische crisis, geweldddadige oppositie en superinflatie. Menem voerde verrast een liberale koers en spande het leger voor hem in, die eventueel zijn macht kon breken door de openbaarmaking van de Nazi-archieven in 1992. Doch verrassend gaf hij amnestie aan Videla en Massera, deze 2 dictators gaven in 1976 en in 1977 opdracht, gevangenen mee te nemen in vliegtuigen en te droppen boven de oceaan.

• Menem, (islamiet) (mei 1989) voerde onder Peronistische vlag een totaal andere politiek, als volksmenner en provocator wist hij tijdens de eerste dagen van zijn bewind veel volk achter zich te krijgen, een politiek die nog nooit gevoerd werd. Hij privatiseerde terug de vele overheidsbedrijven (die Perón nationaliseerde), door de munthervorming bestreed hij de superinflaties door de vele privatiseringen zette hij zomaar even 3.000.000 mensen aan de dop (werkloosheid zonder uitkering). Met al zijn hervormingen onthoofdde hij zowel de middenklasse als de lagere klasse! Tijdens zijn regeringsperiode streek Menem zomaar eventjes 10-tallen miljoenen euro's binnen in eigen portemonnee.

• Schuldenoverzicht van 1966 tot 2000: www.econolink.com.ar/economyemp/ecempr4.htm

• Oktober 1999, Menem wordt aan de deur gezet met een groot verlies aan stemmen en werd vervangen door President De La Rua.

• Allemaal wanhoop stemmen, roepend naar verandering, maar gaat President De La Rua verandering brengen? Na 10 jaar Menem was het land afgezakt naar een nationale ramp. Menem wist wel paal en perk te stellen aan de inflatie, en koppelde de peso aan de dollar. Maar het land was door de grote hervormingen (privatiseringen) door Menem zijn werk en inkomen kwijt. Sloppenwijken groeiden zienderogen, vele mensen konden tijdens het beleid van Menem hun rekeningen niet meer betalen en werden uit hun woonsten verdreven. Meer dan 10.000.000 mensen leefden op dat moment onder de armoede-grens, sloppenwijken vol mensen ! Bovendien werd de Administratie van Menem overstroomd door de vele schandalen van corruptie, uitgespreid in de nationale pers !

• Uiteindelijk was President De La Rua, als opvolger, al even besluiteloos en beging hij één grote fout door de ex-minister van Menem (Cavallo) te benoemen tot minister van Economie. Deze stelde grote besparingsplannen op, allemaal om de opmerkingen van het IMF bij te treden, allemaal tegemoetkomingen om de schulden te kunnen vereffenen aan het IMF, dit was de grootste vergissing in een land aan de rand van het faillissement.

• Eind 2001 waren er grote optochten tegen de regering gericht en haar besparingsplannen. De Minister van Economie liet zowat alle bankrekeningen blokkeren over het ganse land, mensen mochten slechts maar een bepaald bedrag per maand afhalen om te voorzien in hun voorzieningen. De betogingen werden met de dag groter en groter, uiteindelijk leidde dit tot grote opstanden en plunderingen in Buenos Aires. De regering zwikte uiteindelijk voor de chaos en bood haar ontslag aan.

• Gedurende 3 weken volgden ongeveer 5 presidenten elkaar op. Argentinië zakte volledig af in de totale afgrond.

• In januari 2002 werd Eduardo Duhalde benoemd tot waarnemend president (voormalig vice-president van Menem, nu gezworen vijand). President Duhalde devalueerde de peso en schorste de betalingen aan het IMF. Tijdens deze overgangsperiode verbeterde de financiële situatie van het land terug een klein beetje, maar het land bleef sterk verarmd achter (na Menem die het land leegzoog, en president De la Rua die geen beslissingen nam tegen zijn minister van economie).

• Bij de verkiezingen van april 2003 maakte Menem zijn historische come-back en won de eerste ronde. Maar wonderwel trok hij zich terug bij de 2de ronde! Toch wel ongeloofelijk, hoe mensen zo snel vergeten wat deze man als onheil aanrichtte tijdens zijn regeringsperiode. Ondertussen liep er ook een zaak tegen hem wegens illegale wapenverkoop, kreeg hij huisarrest. Uiteindelijk werd hij jammer genoeg vrijgesproken wegens gebrek aan (verdwenen) bewijzen, bovendien doken er plotseling veel andere schandalen op tegen hem?!

• April 2003, door de versteklatende Menem werd Kirchner verkozen tot president. Kirchner, Peronist van Duits-Zwitserse afkomst, voormalig gouverneur uit de Santa Cruz. (meer inlichtingen over deze president : President)

• Zal Kirchner Argentinië terug op dreef krijgen ? Wordt hij in 2007 herverkozen ? Voorlopig heeft hij het volledig parlement schaakmat gezet door zelf veel beslissingen te nemen met de verantwoording als "hoogdringend". Zijn vrouw werd eveneens tot senator verkozen, deze toestand kan tot misbruiken leiden, maar zij was de enigste goede kandidaat met een goed plan! Wordt vervolgd…

• De inflatie is zeker en vast niet onder controle, officieel wel, maar alle gebruiksgoederen en verbruiksgoederen stegen hier de voorbije maanden met praktisch 3 % per maand! (januari tot september 2006)

• 2007 : verkiezingen van een nieuwe president, vermoedelijk terug Kirchner !

Wil je echt alles weten van Argentinië in detail en dit vanaf 1806, jaar per jaar, dan raden wij aan deze site te bezoeken: www.studybuddy.nl/nederlands/start.html en kies "Argentinië".